Artykuły
O kulturze dolnego paleolitu
Jedną z najstarszych kultur dolnego paleolitu, która występowała na terenach Afryki, Azji i Europy, była kultura aszelska. W wydzieleniu tego typu kultury pomogła znacząca zmiana jakościowa w dziedzinie technologii obróbki kamienia. Zastosowano bifacjalny retusz w czasie produkcji pięściaków, rozłupców oraz innych narzędzi kamiennych.Geneza powstania tej kultury na kontynencie afrykańskim stwarza wiele problemów. W różnych miejscach proces jej tworzenia się przebiegał w odmienny sposób. I tak np. na stanowisku Olduvai odnajdziemy występowanie elementów rozwiniętego oldowaju, a także elementy charakterystyczne dla kultury aszelskiej. Ten okres trwał w przedziale między 1,5 mln-700 tys. lat temu. Z kolei na stanowiskach w rejonie Melka Kunture w Etiopii, możemy zaobserwować stopniowe przejście od technologii oldowajskiej do technologii aszelskiej. Okres ten trwał prawdopodobnie około 1,8 mln-500 tys. lat temu.
Na terenie Europy najstarsze narzędzia należące do kultury aszelskiej odkryto na stanowisku Notarchirico. Prawdopodobnie powstały one 640 tys. lat p. n. e. Znalezisko w Notarchirico jest jedynym tak wcześnie datowanym zespołem, stąd też uważa się, że wyznacza początek nowej tradycji technologicznej, którą od tej pory stosowano do produkcji narzędzi kamiennych na terenie Europy. Kultura aszelska zanikła prawdopodobnie 50 tysięcy lat temu.
Za charakterystyczne elementy kultury aszelskiej na terenie Afryki, uważa się pięściami z naturalnych fragmentów skał, wykonane techniką rdzeniowania. Z biegiem czasu masywne pięściami stały się narzędziami cieńszymi, o bardziej regularnych krawędziach. Spotkać tu także można narzędzia odłupkowe, czyli zgrzebła i skrobacze.U schyłku fazy aszelenu doszło do kolejnych zmian jakościowych, które prowadziły do produkcji odłupków o pożądanej formie. Z jednej bryły kamiennej powstawał jeden odłupek, dlatego tez taka technologia była bardzo mało wydajna.
Na terenach europejskich, na prowincji południowej, charakterystycznym elementem przemysłu było występowanie pięściaków i rozłupców obok wielu narzędzi wykonywanych z odłupków. Na terenie prowincji klasycznej można zaobserwować stopniowy zanik pięściaków grubych z nieobrobioną podstawą. Wszystkie pięściaki miały bardzo podobny kształt. Najczęściej były one owalne lub sercowane. Z kolei na prowincji apenińskiej odnaleziono pięściaki wykonane z kawałków kości słoniowej. Natrafiono tu także na pięściaki o dosyć prymitywnej formie, a także narzędzia odłupkowe.